Информатика п?ні


The Presentation inside:

Slide 0

Информатика деп 1) А?паратты? ??рылымы мен жалпы ?асиеттерін зерттеумен, 2) сонымен ?атар а?паратты алу, жина?тау, са?тау, ??деу, тарату ?рдістерімен ж?не 3) адамзат ?ызметіні? ?рт?рлі салаларында а?паратты? техника мен технологияны ?олдану м?селелерімен ш??ылданатын п?нді атайды. Информатика п?ні “Информатика” с?зі француз тілінде “informatique” осы тілді? “information” (информация) ж?не “automatique” (автоматика) с?здерінен ??рыл?ан “информациялы? автоматика” деген ??ымды береді. Б?л с?зді? а?ылшын тілінде ке? тара?ан т?рі “Computer science” “компьютерлік ?ылым” деген ??ымды береді. Информатика – ?олдану диапазоны ?те ке? болып табылатын комплексті ?ылыми п?н. Информатиканы? басымды ба?ыттары а) есептеу ж?йелерін ж?не ба?дарламалы? (программалы?) жабды?тамаларды жасау; б) а?параттар теориясы – а?паратты тарату, ?абылдау, т?рлендіру ж?не са?таумен байланысты ?рдістерді зерттеуші ?ылым; в) математикалы? ?лгілеу (моделирование), есептеу ж?не ?олданбалы математика ?дістері ж?не оларды ?ылымны? ?рт?рлі салаларында іргелі ж?не ?олданбалы зерттеулерде ?олдану; г) жасанды интеллект ?дісі, адамны? ой парасатты? ?ызметінде логикалы? ж?не аналитикалы? ойлау ?дістерін ?лгілеу; д) ж?йелік сараптау, ?рт?рлі к?рделі ?рдісді шешуді дайындауда ж?не негіздеуде ?олданылатын ?дістемелерді ?лгілеу; е) биоинформатика – биологиялы? ж?йелердегі а?паратты? ?рдістерді зерттеу; ж) ?леуметтік информатика – ?о?амды информатизациялау ?рдістерін зерттеу; з) машиналы? графика, анимация, мультимедия ??ралдар ?дістері; и) телекоммуникациялы? ж?йелер мен жергілікті ж?не глобальды компьютерлік желілер; к) ?ндірісте, ?ылымды, білім беруде, медицинада, саудада, ауыл шаруашылы?ында ж?не шаруашылы? пен ?о?амды? ?ызметтерді? бас?адай т?рлерін ?амтитын ?рт?рлі ?олданбалар. Enter тиегін шерт


Slide 1

Информатика п?ні Информатика а?паратпен ж?мыс істеуге арнал?ан ?здіксіз ж?не ты?ыз байланысты ?ш б?ліктен т?рады: техникалы? ??ралдар; ба?дарламалы? ??ралдар; алгоритмдік ??ралдар. Техникалы? ??ралдар немесе компьютерді? ??рыл?ылары а?ылшын тілінде “Hardware”, “?атты б?йымдар” деп аударылытын, деген с?збен белгіленеді. Техникалы? ??ралдар?а : ж?йелік блок – аналы? та?ша, процессор, жедел жады, т?ра?ты жады, ?оректік блок, дыбыс картасы, видео карта, диск ж?ргізгіш, контроллерлер мен адаптерлер ж?не та?ы бас?алар; пернета?та, монитор, тыш?ан, принтер, сканер ж?не та?ы бас?а сырт?ы ?ондыр?ылар. Ба?дарламалы? ??ралдар?а : операциялы? ж?йелер, операциялы? ?абы?шалар, ?олданбалы ба?дарламалы? ?німдер, ба?дарламалы? тілдер, ?рт?рлі к?мекші ба?дарламалар ж?не та?ы бас?алар жатады. Ба?дарламалы? ??ралдарды, компьютерлерде ?олданылатын барлы? ба?дарламаларды? жиынты?ы мен оларды ??ру ж?не ?олдану ?ызметтерін, белгілеу ?шін “ж?мса? б?йымдар” деп аударылатын а?ылшын тілінде “Software” с?зі ?олданылады. “Hardware” ж?не “Software” с?здері компьютерді? ?зі ж?не ба?дарламалы? ?амтамасыздандыруды? те?дес екендігін, осылармен бірге ба?дарламалы? ?амтамасыздандыруды? т?рлену, бейімделу ж?не даму ?абілеттілігі бар екендігін к?рсетеді. Информатиканы? алгоритм жасаумен ж?не оларды ??ру ?дістері мен т?сілдерін зерттеумен ш??ылданатын б?лігі алгоритмдік ??ралдар делінеді де а?ылшын тілінде “Brainware” “Интеллекттік б?йымдар” деп аударылатын с?збен белгіленеді. Алгоритм компьютерлер ?шін ба?дарламалар ??руды? негізі болып табылады. Enter тиегін шерт


Slide 2

А?парат Информатиканы? ?арастыратын объектісі а?парат болып табылады. ?азіргі к?нге дейін а?паратты? ?ылыми аны?тамасы берілген жо? деп есептеуге болады. Адамзат ?ызметіні? ?рт?рлі салаларына байланысты а?парат ?рт?рлі ма?ына алады. А?парат деп т?сінеді: к?пшілік к?нделікті ?мірде біреуді ?ызы?тырушы кезкелген деректерді немесе м?ліметтерді, техникада белгілер немесе сигналдар т?рінде берілетін м?ліметтерді, кибернетикада белсенді ?рекеттер ж?ргізу, бас?ару, я?ни ж?йені са?тау, жетілдіру ж?не дамыту ма?сатында, ?олданылатын білімні? б?лігін. А?парат ?шін берілген кейбір аны?тамалар: А?парат ол энтропияны жо??а шы?ару (Бриллюэн); А?парат ол ??рылымны? к?рделілігіні? ?лшемі (Моль); А?парат ол ?рт?рлілікті? к?рінісі (Урсул); А?парат ол ша?ылысу ?рдісіні? мазм?ны (Тузов); А?парат ол та?дау ы?тималдылы?ы (Яглом); А?парат ол бізді? біліміміздегі аны?талма?анды?ты аластату (Шеннон); А?парат ол бізді? ж?не бізді? сезімдерімізді? о?ан лайы?тануы н?тижесінде сырт?ы ортадан алын?ан мазм?ндамаларды белгілеу (Н. Винер); А?парат ол ?орша?ан орта туралы на?ты, толы? аны? м?ліметтер (Балапанов); А?парат ол м?лімет, ?орша?ан ортада?ы объектер мен ??былыстар, оларды? сипаттамалары, ?асиеттері ж?не жа?дайлары туралы, сонымен бірге олар ж?нінде бізді? біліміміздегі аны?талма?анды? д?режесін кемітуші (Макарова) Сонымен а?парат деп бізді ?орша?ан орта ж?не онда болып т?ратын ??былыстар ж?ніндегі м?ліметті айтады. А?паратты? ?асиеттері бойынша ?арастырылатын заттар, ?рдістер, материалды ж?не материалды емес ??былыстар а?паратты? объектілер делінеді. А?паратпен ж?ргізуге болатын белгілі ?рдістерді а?паратты? ?рдістер деп атайды. А?паратты ??деу ол белгілі алгоритмді орындау н?тижесінде бір а?параты? объектіден екінші а?паратты? объектіні алу. А?паратты? ?орлар ол адамзатты? ойлары ж?не оларды іске асыру ж?нінде ?сыныстар жиынты?ы. А?паратты? технология адамзатты? а?паратты ??деуде ?олданатын ?дістері мен ??ралдарыны? жиынты?ы. М?нда?ы ??ралдар жиынты?ына компьютерлер, есептеу техникасы мен байланыс техникасы, т?рмысты? электроника, теледидар ж?не радио жатады. А?парат с?з, м?тін, сурет, сызба, фотография, жары? немесе дыбыс сигналдары, радиотол?ын, электрлік ж?не нерв импульстері, магниттік жазба, ым, иістік ж?не д?мдік сезімдер, хромосома ж?не бас?а т?рлерде болады Enter тиегін шерт


Slide 3

А?паратты? объектіні ?ажетті д?лдікпен бейнелеуге ?абілетті болуы керектігін білдіретін ?асиеті на?тылы? (достоверность) А?парат на?ты болмаса ол ?ате т?сініледі немесе ?ате шешім ?абылдау?а ?келеді. На?ты а?паратты? белгілі бір уа?ыт ?ткен со? на?ты болмай ?алу м?мкіндігі бар А?паратты? ?асиеттері А?паратты? ?олдану кезіне дейін ??ндылы? д?режесін са?тау ?абілеттілігін білдіретін ?асиеті ?зектілік (актуальность) А?паратта ?олданушыны? д?рыс шешім ?абылдауына жеткілікті е? аз м?ліметті? болуы керектігін білдіретін ?асиеті толы?тылы? (полнота) А?паратта м?ліметті? аз немесе тым к?п болуы шешім ?абылдау?а кедергі жасауы немесе ?ателесуге ?келуі м?мкін ?ол жетерлік т?ра?тылы? дер кезілік д?лдік т?сініктілік ??ндылы? А?паратты? оны ?олданушыны? ?абылдау де?гейіне с?йкес келуі керектігін, я?ни білім дейгейіні? ескерілуі керектігін, білдіретін ?асиеті Келіп жеткен а?паратты? объектіні? на?ты жа?дайына жа?ын д?режеде болуы керектігін білдіретін ?асиеті Бастап?ы деректерді? ?згерісін ?ажетті ділдікті б?збай сезіну ?абілеттілігі Есепті шешуде ма?ыздылы?ын ж?не болаша?та ?олдану м?мкіндігіні? д?режесін білдіретін ?асиеті А?паратты? ?ажетті уа?ыттан кеш т?спеуі керектігін білдіретін ?асиеті А?парат ?ажетті уа?ыттан ерте т?ссе оны? т?сінікті болмауы м?мкін, ал кеш т?суі д?рыс шешім ?абылдау?а м?мкіндік бермейді А?паратты? ?олданушыны? ?арым-?атынас жасай алатын тілінде берілуі керектігін білдіретін ?асиеті А?паратты ?олданушы пайдалана алмайды, егер а?парат ол т?сінетін тілде берілмесе, мысалы ?аза?ша ?ана т?сінушіге жапон тілінде берілсе; оны? білім д?режесінен жо?ары болса, мысалы орта білімдіге жо?ары білім т?рінде берілсе; о?ан ?ажетті болмаса, та?ысын та?ы сондай. Осы себептерден а?парат белгілібір ?асиеттерге ие болуы керек. А?парат ??нды ж?не хабар ?келеді деп есептеледі, егер одан кездейсо? сипатта?ы, я?ни кенеттен болуы м?мкін, уа?и?аны? орындалуы ж?нінде білінетін болса. А?паратты? шындылы?ы, жа?алы?тылы?ы ж?не пайдалылы?ы информатикада ?арастырылмайды ж?не оларды ба?алау к?рсеткіштері аны?талмайды. Enter тиегін шерт


Slide 4

А?парат алу?а болады : Enter тиегін шерт


Slide 5

?й?ыдан т?ра салысымен терезеден ?ара?анда ??гімелескенде Телевизор ?ара?анда Газет, журнал, кітап о?ы?анда Enter тиегін шерт


Slide 6

ж?не та?ы бас?а жа?дайларда. Enter тиегін шерт


Slide 7

А?паратты н?л мен бір сандарыны? жиынты?ы т?рінде к?рсету екілік кодтау деп аталады. А?паратты келісілген белгілерді? реттелген жиынты?ы т?рінде к?рсету а?паратты кодтау деп аталады. Компьютерлерде а?паратты кодтауды? осы т?рі ?олданылады. Екілік кодтауда ?р белгіні (?ріп, сан, тыныс ж?не математикалы? белгілер, бос орын, т.б.) н?л мен бірді? кезектескен 8 орынды жиынты?ымен к?рсетуге келісілген: 00000000 00000001 00000011 . . . . . . . . 00001001 . . . . . . . . 10101001 . . . . . . . . 11111111 Осындай жиынты? к?мегімен 256 белгіні к?рсетуге болады. Мысалы ?ріп Код А латынша - 01000001 а латынша - 01100001 А орысша - 10000000 а орысша - 10100000 М?ліметтерді ЭЕМ-на енгізу Enter тиегін шерт


Slide 8

А?паратты ?лшеу ?шін ?лкен бірліктер ?олданылады: 1 килобайт (1 Кбайт) = 1024 байт = 210 байт = 213 бит А?паратты ?лшеу. А?паратты? ?лшем бірліктері. 1 мегобайт (1 Мбайт) = 1024 Кбайт = 220 байт = 223 бит 1 гигабайт (1 Гбайт) = 1024 Мбайт = 230 байт = 233 бит Ая?талуыны? тек ?ана екі бірдей м?мкіндігі бар уа?и?а ж?ніндегі м?ліметті? санды? шамасы а?паратты? ?лшем бірлігіне, 1 битке, те? болады. А?паратты? ?лшем бірлігі ретінде 1 битті алуды Клод Шеннон ?сынды. Бит, а?ылшын тілінде bit – binary digit – екілік сан деген с?зді? ?ыс?артыл?ан т?рі. Символдарды кодтауда ?олданылатын н?л мен бірді? ?р?айсысында?ы а?парат шамасы 1 битке те? деп есептеледі. 8 бит = 1 байт = 23 бит 00000000= 8 бит = 1 байт 00010001= 8 бит = 1 байт 00011001= 8 бит = 1 байт 01000000= 8 бит = 1 байт 01001000= 8 бит = 1 байт 1 терабайт (1 Тбайт) = 1024 Гбайт = 240 байт = 243 бит 1 петабайт (1 Пбайт) = 1024 Тбайт = 250 байт = 253 бит ?рбір ?ріпке, сан?а, тыныс ж?не математикалы? белгіге, бос орын?а ж?не бас?адай жеке символ?а 1 байт а?парат шамасы с?йкес келеді А?парат Мен СММУі студентімін “Мен СММУі студентімін” “ Мен СММУі студентімін ” А?парат к?лемі 21 байт = 168 бит 23 байт = 184 бит 25 байт = 200 бит А?паратты ??деу ж?не тарату жылдамды?ы бит/с-пен ?лшенеді. Enter тиегін шерт


Slide 9

А?парат магниттік дискте файл т?рінде са?талады. Файл – дисктегі а?парат жазылып есімделген аума?. Файл к?рсетіледі: есімімен, ке?ейтуімен, а?паратты? (хабарлы?) к?лемімен, ??рыл?ан к?німен ж?не уа?ытымен. Ке?ейту файлда?ы а?парат т?рін білдіреді. Ке?ейту : .com - ?олдану?а дайын ба?дарлама; .ехе - ?олдану?а дайын ба?дарлама; .pas - Паскаль тілінде дайындал?ан ба?дарлама; .с - Си тілінде дайындал?ан ба?дарлама; .for - Фортран тілінде дайындал?ан ба?дарлама; .bas - Бейсик тілінде дайындал?ан ба?дарлама; .txt - Лексикон т?різдес м?тіндік редакторда дайындал?ан ??жат; .doc - Microsoft Word м?тіндік редакторында дайындал?ан ??жат; .xls - Microsoft Excel кестелік процессорында дайындал?ан ??жат; .ppt - Microsoft PowerPointта дайындал?ан презентация; .jpg, .bmp – графикалы? редакторларда дайындал?ан ??жат; .mdb - Microsoft Accessте дайындал?ан деректер ?оры. А?паратты электронды? есептеу машиналарында са?тау. Enter тиегін шерт


Slide 10

А?паратты электронды? есептеу машиналарында са?тау. Файлдар (??жаттар) белгілі бір т?ртіппен тізімшелерде са?талады. Тізімше - файлдар есімдері жазылып са?талатын диск аума?ы. Дискті? ?зі т?п тізімше деп аталады. Т?п тізімшеде тек ?ана бірінші де?гейлік тізімшелер ??рылады. Бірінші де?гейлік тізімшеде тек ?ана екінші де?гейлік тізімшелер ??ру?а болады. Екінші де?гейлік тізімшеде ?шінші де?гейлік тізімше ??рылады, та?ысын та?ы сол сыя?ты. Сонымен ?р тізімшеде файлдар ж?не келесі де?гейлі тізімшелер са?талады. Файлдарды осылай са?тау ?дісі иерархиялы?-б?та?ты ?діс делінеді. Enter тиегін шерт


×

HTML:





Ссылка: